08:41 | 21/05/2018

Vinh danh Nghệ thuật Bài Chòi Trung Bộ

(LV) - Với những giá trị văn hóa nghệ thuật và sức sống mạnh mẽ được cộng đồng cư dân miền Trung gìn giữ, Bài chòi đã được UNESCO công nhận là Di sản văn hóa phi vật thể đại diện của nhân loại và Lễ đón nhận bằng của UNESCO ghi danh “Nghệ thuật Bài Chòi Trung Bộ Việt Nam” đã được Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch và UBND tỉnh Bình Định phối hợp tổ chức, tối ngày 5/5/2018.

>>> Nghệ thuật Bài Chòi trở thành Di sản văn hóa phi vật thể đại diện của nhân loại

Nguồn cội Bài Chòi

Từ trong lao động sản xuất, người dân miền Trung đã sáng tạo ra hội chơi Bài Chòi. Bài Chòi thường được tổ chức vào dịp Tết đến, Xuân về. Dần dần trở thành trò chơi dân gian đặc trưng, một hình thức hoạt động văn hóa cộng đồng làng xã của nhân dân các tỉnh Trung Bộ. Người chơi Bài Chòi không nặng về sát phạt tiền bạc mà cốt để vui và cầu phúc lộc đầu Xuân. Người xem thưởng thức giọng hô hát, tài ứng đối và lối diễn của các anh, chị Hiệu.

Chơi bài Chòi cổ ở Hội An
Chơi bài Chòi cổ ở Hội An.

Nghệ thuật Bài Chòi bắt nguồn từ lối hô diễn trong các hội Bài Chòi, là loại hình nghệ thuật đa dạng, kết hợp giữa âm nhạc, thơ ca, hội họa, diễn xuất, văn học với các làn điệu dân ca bản địa. Nét độc đáo của hô Bài Chòi là sự ứng tác, sáng tạo của các anh chị Hiệu qua nhiều thế hệ. Từ người phục vụ hội Bài Chòi, các anh chị Hiệu đã trở thành người quản trò, điều khiển cuộc chơi. Để tạo cho Hội Bài Chòi sôi nổi, hấp dẫn, hào hứng, anh, chị Hiệu phải có giọng hát hay, tài ứng khẩu linh hoạt, có khả năng biểu diễn nhạy bén, duyên dáng, hài hước, dí dỏm.

Ngày 7/12/2017, tại phiên họp Uỷ ban liên Chính phủ lần thứ 12 của UNESCO tại Hàn Quốc, di sản nghệ thuật Bài Chòi Trung bộ Việt Nam đã được UNESCO ghi danh tại Danh sách Di sản văn hoá phi vật thể đại diện của nhân loại. Phạm vi di sản được đề cử gồm 9 tỉnh, thành phố miền Trung từ tỉnh Quảng Bình, Quảng Trị, Thừa Thiên - Huế, Quảng Nam, Quảng Ngãi, Bình Định, Phú Yên, Khánh Hòa và Đà Nẵng.

Hô Bài Chòi không chỉ thể hiện trí thông minh, suy đoán và nhận thức thẩm mĩ của người chơi mà còn đáp ứng nhu cầu giải trí và thưởng thức nghệ thuật của quảng đại quần chúng nhân dân. Nội dung hô Bài Chòi luôn gắn liền với hiện thực đời sống, mang ý nghĩa giáo dục, phê phán tệ nạn xã hội, đề cao phẩm chất tốt đẹp của con người bằng các bài học về đạo đức, lối sống, tình phụ tử, tình phu thê, tình yêu lứa đôi, tình yêu quê hương đất nước, tinh thần gắn kết cộng đồng của các tầng lớp nhân dân.

 

Bài Chòi cổ Bình Định
Bài Chòi cổ Bình Định.

Trước nhu cầu thưởng thức của người dân ngày một nâng cao, hô Bài Chòi đã không ngừng thay đổi, luôn được các thế hệ anh chị Hiệu sáng tạo, đổi mới. Ngoài 4 làn điệu Bài Chòi chính là Xuân nữ, Cổ bản, Xàng xê, Hò quảng, các anh chị Hiệu còn thâu nạp một số làn diệu dân ca miền Trung cùng những hình thức trình diễn độc tấu, kể chuyện, đối đáp, bằng các tích chuyện để chuyển tải nội dung và hình thức diễn xướng cho Bài Chòi thêm hấp dẫn. Lâu dần, hô diễn Bài Chòi đã vượt ra ngoài phạm vi Hội Bài Chòi. Các anh chị Hiệu trở thành những nghệ nhân, nghệ sĩ thực thụ. Họ lập các gánh, các phường Bài Chòi đi biểu diễn khắp đó đây. Do vậy, Nghệ thuật Bài Chòi đã liên tục phát triển.

Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc phát biểu tại lễ đón nhận bằng UNESCO ghi danh “Nghệ thuật Bài chòi Trung Bộ Việt Nam” là di sản văn hóa phi vật thể đại diện của nhân loại, ngày 5/5/2018
Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc phát biểu tại lễ đón nhận bằng UNESCO ghi danh “Nghệ thuật Bài chòi Trung Bộ Việt Nam” là di sản văn hóa phi vật thể đại diện của nhân loại, ngày 5/5/2018.

“Chơi Bài chòi là để chia sẻ cảm xúc, tri thức và kinh nghiệm sống. Nghe bài chòi là để tu dưỡng sâu hơn về lòng nhân ái, tình yêu quê hương, đất nước. Thưởng thức Bài chòi là để phê phán thói hư tật xấu, sảng khoái vui cười, phấn đấu cho một cuộc sống tốt đẹp hơn. Ít có loại hình nghệ thuật nào vừa mang tính giải trí sáng tạo cao, lại vừa gắn kết nhân dân lao động như bài chòi. Thông qua việc UNESCO ghi danh Nghệ thuật Bài Chòi, cộng đồng thế giới đã tái xác nhận và khẳng định kho tàng di sản văn hóa phong phú của Việt Nam và trân trọng ghi nhận những đóng góp của dân tộc chúng ta vào việc làm giàu hơn nữa kho tàng văn hoá của nhân loại”

Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc

Hồn cốt văn hóa miền Trung

Cùng nằm trên dải đất Trung Bộ với Bình Định, các tỉnh Quảng Bình, Quảng Trị, Thừa Thiên - Huế, Đà Nẵng, Quảng Nam, Quảng Ngãi, Phú Yên, Khánh Hòa, tuy có những nét khác biệt về tự nhiên, thổ nhưỡng, khí hậu, nhưng cũng có nhiều điểm tương đồng như: Cả 9 tỉnh đều có núi và biển tiếp giáp nhau, phía Tây là dãy Trường Sơn, phía Đông các địa phương đều hướng ra biển…

Những yếu tố trên đã tác động tích cực tới con người và lịch sử phát triển của các tỉnh Trung Bộ, tạo nên dòng chảy văn hóa dân gian bất tận. Theo đó, nghệ thuật Bài Chòi đã được hình thành trên khắp dải đất miền Trung rộng lớn, nó là tài sản và tiếng nói chung của cộng đồng dân cư miền Trung. Trải qua các giai đoạn lịch sử, nghệ thuật Bài Chòi ngày càng phát triển, trở thành hồn cốt văn hóa miền Trung.

 

Ông Michael Croft - Trưởng đại diện Văn phòng UNESCO tại Việt Nam trao bằng ghi danh Nghệ thuật Bài Chòi Trung Bộ Việt Nam là di sản văn hoá phi vật thể đại diện của nhân loại cho Bộ trưởng Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch Nguyễn Ngọc Thiện
Ông Michael Croft - Trưởng đại diện Văn phòng UNESCO tại Việt Nam trao bằng ghi danh Nghệ thuật Bài Chòi Trung Bộ Việt Nam là di sản văn hoá phi vật thể đại diện của nhân loại cho Bộ trưởng Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch Nguyễn Ngọc Thiện .

Lễ đón Bằng Di sản Văn hóa phi vật thể đại diện của nhân loại Nghệ thuật Bài Chòi Trung Bộ Việt Nam tổ chức tại thành phố Quy Nhơn, tỉnh Bình Định thực sự là một ngày hội lớn, là niềm vinh dự của nhân dân miền Trung. Từ đây, Bài Chòi sẽ kết nối, đồng hành với “con đường di sản miền Trung” làm tăng thêm giá trị của di sản văn hóa vật thể đất Trung Bộ, góp phần làm giàu cho đất nước quê hương Việt Nam.

Nguyễn Tấn Tuấn



Ý kiến bạn đọc
Họ và tên  
Email    
Tiêu đề  


Captcha
Mã xác nhận  
Phản hồi  
 Off  Telex  VNI  VIQR
Tài liệu đính kèm: (.gif, .jpg, .png, .jpeg, .doc, .docx, .xls, .xlsx, .zip, .rar)
 
Tư tưởng Hồ Chí Minh về vai trò của văn hóa đối với sự phát triển xã hội/Điểm hẹn văn hóa - Còn lâu!/ Điện ảnh Việt hội nhập với thế giới
Phát huy giá trị di sản vì sự nghiệp phát triển bền vừng/ Không gian trải nghiệm văn hóa " ba trong một"
Dấu ấn 10 năm thực hiện Ngày Văn hóa các dân tộc Việt Nam
Chiến thắng 30/4 - Bản hùng ca của dân tộc Việt Nam/ Phát huy bản sắc văn hóa các dân tộc Việt Nam tại " Ngôi nhà chung"/ Làng Việt 9 năm đồng hành cùng văn hóa dân tộc
Cơ hội đột phát trong hợp tác đầu tư và triển khai các hoạt động của Làng Văn hóa - Du lịch các dân tộc Việt Nam/Bỏ đốt vàng mã, khơi dậy giá trị văn hóa tốt đẹp/Người giữ hồn nhạc cụ tre truyền thống Ê đê
Loading
Langvietonline.vn
1 2 3 4 5
Review This Site