21:55 | 03/09/2017

Hồi tưởng về nghề đan thủ công của làng

(LV) - Bây giờ ở các làng quê người ta không còn ngồi vuốt từng cọng nan, chẻ từng nhánh tre để đan rổ, rá như ngày xưa nữa. Thay vào đó là rổ nhựa, rá innox và các loại nguyên liệu hiện đại hơn. Điều đó làm tôi nhớ lại nghề đan rổ, rá của ông nội.

 >>> Tìm về với biển

Từ ngày ông nội và các cụ lớn tuổi trong làng mất, hình như cái nghề thủ công của làng cũng dần ra đi mãi mãi. Bỗng dưng cái khoảnh khắc, kỷ niệm ấy lùa về hiện hữu trong tôi một nỗi buồn, một sự tiếc nuối...

Những chiếc nan ngày ấy

Hồi còn nhỏ mẹ đã kể, ở làng tôi nổi tiếng với nghề đan rổ, rá thủ công. Ông bà nội tôi đan rất nhanh và đẹp. Những ngày nắng ông thường tranh thủ vuốt nan, đan và phơi để màu sản phẩm khi hoàn thành được đẹp hơn. Mùi thơm nồng của tre khi chẻ nan làm tôi nhớ mãi. Nhỡ mỗi lần lăng xăng giúp ông sắp xếp lại những sợi nan, những cái cạp rổ cho gọn gàng. Nhớ những khi đôi bàn tay thoăn thoắt của ông lồng những chiếc nan vào nhau. Nhớ những câu chuyện ông kể về nghề đan tre của làng...

 

Trước sức ép cạnh tranh của các mặt hàng công nghiệp hiện đại, nghề đan tre thủ công đang dần mai một
Trước sức ép cạnh tranh của các mặt hàng công nghiệp hiện đại, nghề đan tre thủ công đang dần mai một. Ảnh: Ninh Mạnh Thắng

Tôi thường theo ông đi chọn tre, chọn trúc. Những cây tre, cây trúc cao vút, lá xanh, màu óng vàng ở thân được ông đốn chặt phân thành khúc và mang về. Làm thủ công nên các công đoạn ông làm thường công phu và cẩn thận. Ông bảo không cẩn thận khi cho ra sản phẩm sẽ bị xấu, không phơi nắng kỹ sẽ nhanh mốc và bị mọt đục.

Lớn lên mỗi lần đến phiên chợ tôi lại theo mẹ đi bán hàng cho ông. Góc chợ bán đồ đan tre thủ công ngày ấy muôn màu với những sản phẩm to nhỏ khác nhau. Mùi nồng thơm mới của những chiếc nan hòa quện vào nhau tạo cho những người con làng nghề như tôi khó để quên. Cái cảnh mấy đứa trẻ hiếu kỳ như tôi chạy lăng xăng từ hàng này qua hàng khác của những người bán rổ, rá, thúng, mủng ngày xưa để nghịch ngợm thật đáng để nhớ. Nó như một bức tranh chợ nghề thật đẹp được phác họa sống động, tinh tế.

Mất dần với thời gian

Thời gian ngày một trôi đi, cũng thưa dần những sản phẩm thủ công, xã hội phát triển cần đến một công nghệ tiên tiến hơn, một sản phẩm với nhu cầu kỹ thuật cao hơn. Những buổi chợ cũng vắng dần các quán bán đồ thủ công. Những phiên chợ mẹ phải vất vả lắm mới bán hết số hàng ông đã còm cõi đan suốt mấy ngày ròng.

 

Tôi còn nhớ phiên chợ hôm ấy. Mẹ không bán được hàng cho ông, trời lại đổ mưa to. Mẹ đi bộ với hai bên là rổ rá của ông đan trên đôi gánh mang về. Ông đã thở dài rất nhiều, đôi mắt ông hằn lên nỗi buồn thấy rõ. Cũng từ ngày ấy ông cũng đan ít dần, một phần vì tuổi đã cao, phần vì hàng làm ra không bán được.

Từ ngày ông nội mất, cái nghề đan tre thủ công cũng dần mai một, Đến tận bây giờ thì không ai còn làm nữa, chỉ còn lại một số cụ thỉnh thoảng đem ra đan vui để khuây khỏa tuổi già. Thời gian như một cái máy bào, đang bào đi những kỷ niệm, những sản phẩm thủ công của làng tôi. Những bụi tre đầu làng, những hàng rào trúc xanh cũng đã đi vào ký ức.

Lưu giữ và phát triển

Bây giờ vào làng cũng không còn thấy các cụ ngồi đan, vót tre như ngày xưa mà là những bàn cờ, những buổi tập thể dục, những câu chuyện vui kể lại cho con cháu. Thời gian đã giúp cho làng quê phát triển, đổi mới nhưng cũng làm mất đi nghề thủ công ở làng đáng được trân quý.

Mỗi lần ghé qua các gian hàng đồ gia dụng tôi thấy vẫn đang trưng bày rất nhiều những vật dụng bằng tre, trúc rất đẹp và công phu. Nó chỉ khác xưa ở khâu phun sơn, kỹ thuật tạo hình. Những lúc như vậy tôi lại nhớ về ông và vẫn hy vọng một số làng nghề trong nước duy trì và phát triển được giá trị của làng nghề truyền thống.

Tiểu Mẫn

Ý kiến bạn đọc
Họ và tên  
Email    
Tiêu đề  


Captcha
Mã xác nhận  
Phản hồi  
 Off  Telex  VNI  VIQR
Tài liệu đính kèm: (.gif, .jpg, .png, .jpeg, .doc, .docx, .xls, .xlsx, .zip, .rar)
 
Tư tưởng Hồ Chí Minh về vai trò của văn hóa đối với sự phát triển xã hội/Điểm hẹn văn hóa - Còn lâu!/ Điện ảnh Việt hội nhập với thế giới
Phát huy giá trị di sản vì sự nghiệp phát triển bền vừng/ Không gian trải nghiệm văn hóa " ba trong một"
Dấu ấn 10 năm thực hiện Ngày Văn hóa các dân tộc Việt Nam
Chiến thắng 30/4 - Bản hùng ca của dân tộc Việt Nam/ Phát huy bản sắc văn hóa các dân tộc Việt Nam tại " Ngôi nhà chung"/ Làng Việt 9 năm đồng hành cùng văn hóa dân tộc
Cơ hội đột phát trong hợp tác đầu tư và triển khai các hoạt động của Làng Văn hóa - Du lịch các dân tộc Việt Nam/Bỏ đốt vàng mã, khơi dậy giá trị văn hóa tốt đẹp/Người giữ hồn nhạc cụ tre truyền thống Ê đê
Loading
Langvietonline.vn
1 2 3 4 5
Review This Site