08:54 | 23/07/2018

Vang mãi huyền thoại về những anh hùng tuổi đôi mươi

(LV) - Tròn 50 năm (1968 - 2018) ngày 10 cô gái thanh niên xung phong nằm lại chiến trường Ngã ba Đồng Lộc (Hà Tĩnh). Mảnh đất “máu và hoa” ấy giờ cỏ đã mọc xanh lại quanh những hố bom, biết bao nhiêu con người ngày ngày thành kính đặt những bông hoa trắng lên mộ phần các chị, tưởng nhớ và tri ân những hy sinh lớn lao cho Tổ quốc và thế hệ mai sau.

>>> “Uống nước nhớ nguồn” kỷ niệm 70 năm Ngày Thương binh, liệt sĩ

“Em vẫn mở đường để xe anh bước tới”

Ngã ba Đồng Lộc nằm trên một khu đồi hẹp thuộc xã Đồng Lộc, huyện Can Lộc, tỉnh Hà Tĩnh. Từ năm 1964 đến năm 1972, khi máy bay Mỹ đánh phá con đường quốc lộ 1A huyết mạch nối liền Nam - Bắc, đoạn đường qua Hà Tĩnh bị cày nát và chia cắt hoàn toàn. Con đường chi viện cho miền Nam khi đó đều phải dựa vào tuyến đường 15A, mà trong đó ngã ba Đồng Lộc là yết hầu, là mạch máu giao thông không thể thay thế.

Thế hệ trẻ Việt Nam bày tỏ lòng thành kính biết ơn đối với các Anh hùng liệt sĩ tại Ngã Ba Đồng Lộc
Thế hệ trẻ Việt Nam bày tỏ lòng thành kính biết ơn đối với các Anh hùng liệt sĩ tại Ngã Ba Đồng Lộc .

Khu vực quanh ngã ba Đồng Lộc lại rất phức tạp và hiểm yếu. Một bên là đồi trọc, một bên là ruộng nước sình lầy, mùa khô đường bụi đỏ, mùa mưa nước đọng, khi bị địch đánh phá khắc phục rất khó khăn. Nắm được vị trí trọng yếu đó, địch trút bom như mưa xuống nơi này. Ác liệt nhất là năm 1968, chỉ trong 6 tháng (từ tháng 4 đến tháng 10 năm 1968), ngã ba Đồng Lộc đã phải hứng chịu tới gần 50.000 quả bom các loại, hố bom chồng lên hố bom, đất đá bị cày đi xới lại đến nỗi không một gốc cây, ngọn cỏ nào có thể mọc nổi.

Trong tiếng bom rền đạn nổ ấy, các chiến sỹ và nhân dân vẫn hô vang khẩu hiệu “Đường chưa thông, không tiếc xương máu!”, “Địch phá một, ta làm mười!”. Hàng vạn bộ đội, thanh niên xung phong, công nhân giao thông, công an, dân quân du kích… đã làm nhiệm vụ chiến đấu bên cạnh hố bom khổng lồ ấy, ngày đêm chiến đấu, san lấp hố bom, mở đường, thông luồng xe kịp thời chi viện từ hậu phương ra tiền tuyến giống như lời ca “Mặc bom rơi pháo sáng mịt mùng, em vẫn mở đường để xe đi tới”. Nhưng cũng trong những ngày đêm giành giật từng tấc đất nối liền mạch giao thông Nam - Bắc ấy, đã có không ít người đã ngã xuống, trong đó phải kể đến sự hy sinh anh dũng của 10 cô gái thanh niên xung phong thuộc Tiểu đội 4, Đại đội 552, Tổng đội 55. Trận bom thứ 15 trong ngày 24/7/1968 dội xuống Đồng Lộc, một quả bom rơi xuống ngay sát miệng hầm, nơi 10 cô gái của tiểu đội đang tránh bom.

Tượng đài chiến thắng Ngã ba Đồng Lộc
Tượng đài chiến thắng Ngã ba Đồng Lộc.

Sau những đợt mưa bom bão đạn ấy, chị Võ Thị Tần, chị Hồ Thị Cúc, chị Nguyễn Thị Xuân, chị Nguyễn Thị Nhỏ… đều đã hy sinh. Các chị ra đi khi đang trong độ tuổi đẹp nhất của cuộc đời, người trẻ tuổi nhất là 17 tuổi, ba người chị lớn tuổi nhất cũng mới chỉ 24 tuổi, người đang háo hức sau trận đánh trở về làm lễ cưới, người còn mong muốn một ngày hòa bình để cùng bạn bè kiến thiết quê hương… Trái tim, xương thịt của các chị đã hòa vào mảnh đất Đồng Lộc, những đôi tay vùi trong đất đá đến lúc qua đời vẫn còn bám chặt lấy cuốc xẻng, như bao lần đợi qua đợt mưa bom bão đạn lại xông lên lấp hố bom, làm cột tiêu sống cho xe băng ra chiến trường.

Địa chỉ đỏ trong lòng nhân dân cả nước

Đã 50 năm đã trôi qua, mồ hôi và máu xương của những chiến sĩ, anh chị thanh niên xung phong đã ngấm sâu vào lòng đất Đồng Lộc, nhưng nước mắt tri ân của đồng đội, của lớp lớp đàn em và cả những du khách vẫn không ngừng rơi trước sự hy sinh lớn lao của các anh, các chị. Ngã ba Đồng Lộc giờ đây đã trở thành địa chỉ đỏ trong lòng người dân cả nước. Nơi đây là một điểm đến quan trọng trong hành trình du lịch thăm lại chiến trường xưa trên con đường Hồ Chí Minh huyền thoại, cùng với những địa danh như Truông Bồn (Nghệ An), Hang Tám Cô (Quảng Bình), Đường 20 quyết Thắng, Nghĩa trang Trường Sơn, Nghĩa trang đường 9 Nam Lào, Thành cổ Quảng Trị…

Khuôn viên rộng lớn ở Khu di tích Ngã ba Đồng Lộc ngày nay bao gồm khu mộ của những chiến sĩ thanh niên xung phong, mô hình hố bom nơi 10 nữ thanh niên xung phong hy sinh, nhà trưng bày truyền thống thanh niên xung phong toàn quốc, tháp chuông Đồng Lộc… Tại nhà trưng bày truyền thống thanh niên xung phong toàn quốc, nhân dân và du khách có thể thấy được hơn 100 hiện vật, những bức ảnh gốc cùng 145 hiện vật được phục chế cho người xem thấy cuộc sống lao động, chiến đấu của TNXP trên mọi ngả đường. Những chiếc áo đã sờn vai, những đôi dép đã mòn, cuốc xẻng cán trơn bóng mồ hôi, những gương mặt thanh niên phơi phới… càng làm đẹp lên chân dung của những anh hùng thời đại Hồ Chí Minh.

Khu mộ 10 nữ anh hùng liệt sĩ thanh niên xung phong tại Ngã ba Đồng Lộc
Khu mộ 10 nữ anh hùng liệt sĩ thanh niên xung phong tại Ngã ba Đồng Lộc.

Bạn Nguyễn Phạm Thanh Hà (sinh viên trường Đại học Hà Tĩnh) cho biết, Nghĩa trang Đồng Lộc trở thành nơi mọi người đến viếng thăm vào nhiều dịp trong năm giống như trở về bên người thân của mình. Đông nhất là những dịp lễ, tết, đầu xuân năm mới, khi các em học sinh tham gia những chương trình ngoại khóa học về lịch sử quê hương. Khi nghỉ hè các bạn thanh niên cũng lên cùng chăm sóc khuôn viên với các cô, các chú, ngày Quốc tế Phụ nữ 8/3 và ngày Phụ nữ Việt Nam 20/10… để tri ân và bày tỏ lòng biết ơn sâu sắc đối với sự hy sinh anh dũng của thế hệ cha anh.

Theo Ban quản lý di tích Ngã ba Đồng Lộc, dịp đầu xuân 2018, nơi đây đã đón khoảng 50 ngàn lượt khách trong nước và quốc tế đến thăm viếng. Khói hương vẫn bay về miền xa thẳm, những bông hoa trắng tinh khiết vẫn được ngày ngày đặt lên mộ để tri ân những người đã nằm lại, những người “Đã sống và chết/ Giản dị và bình tâm/ Không ai nhớ mặt đặt tên/ Nhưng họ đã làm ra Đất Nước” như những gì nhà thơ Nguyễn Khoa Điềm đã viết.

Năm 1989, Ngã ba Đồng Lộc được xếp hạng Khu di tích lịch sử cấp Quốc gia; được Đảng, Nhà nước, Trung ương Đoàn TNCS Hồ Chí Minh, Đảng bộ và nhân dân tỉnh Hà Tĩnh đầu tư xây dựng thành Khu tưởng niệm TNXP toàn quốc. Ngày 9/12/2013, Khu di tích Ngã ba Đồng Lộc được Thủ tướng Chính phủ ký quyết định trở thành Khu di tích lịch sử cấp Quốc gia Đặc biệt.

Hà Bình

Ý kiến bạn đọc
Họ và tên  
Email    
Tiêu đề  


Captcha
Mã xác nhận  
Phản hồi  
 Off  Telex  VNI  VIQR
Tài liệu đính kèm: (.gif, .jpg, .png, .jpeg, .doc, .docx, .xls, .xlsx, .zip, .rar)
 
Tư tưởng Hồ Chí Minh về vai trò của văn hóa đối với sự phát triển xã hội/Điểm hẹn văn hóa - Còn lâu!/ Điện ảnh Việt hội nhập với thế giới
Phát huy giá trị di sản vì sự nghiệp phát triển bền vừng/ Không gian trải nghiệm văn hóa " ba trong một"
Dấu ấn 10 năm thực hiện Ngày Văn hóa các dân tộc Việt Nam
Chiến thắng 30/4 - Bản hùng ca của dân tộc Việt Nam/ Phát huy bản sắc văn hóa các dân tộc Việt Nam tại " Ngôi nhà chung"/ Làng Việt 9 năm đồng hành cùng văn hóa dân tộc
Cơ hội đột phát trong hợp tác đầu tư và triển khai các hoạt động của Làng Văn hóa - Du lịch các dân tộc Việt Nam/Bỏ đốt vàng mã, khơi dậy giá trị văn hóa tốt đẹp/Người giữ hồn nhạc cụ tre truyền thống Ê đê
Loading
Langvietonline.vn
1 2 3 4 5
Review This Site